دکتر حبیب الله پیمان

وبسایت شخصی

کار مالکیت و سرمایه از منظر اسلام

دیدگاه اسلام درباره سه عامل از عمده ترین عوامل مشخصه در اقتصاد و مناسبات اقتصادی یعنی کار، مالکیت و سرمایه با استناد به آیات قرآنی، سیره عملی پیامبر و امامان بررسی و بیان شده است.

مبانی سنچش ارزشها


این اثر به مسئله نسبی یا مطلق بودن ارزشها میپردازد و نسبت میان ارزشهای نسبی و ارزشهای مطلق را تعیین میکند.

 

حیات و مرگ تمدنها

این کتاب به بررسی سنتهای حاکم بر روند تغییر در نظامات سیاسی و اجتماعی جوامع پرداخته و چگونگی پدید آمدن شرایط و مراحل تغییر و عوامل دخیل در دگرگونی اجتماعی را از منظر آموزه های وحیانی شرح داده است.

 

فراخوان جاودانه به آزادی

فراخوان جاودانه به آزادی به بررسی  جامعه شناختی و تاریخی دین می پردازد. کارکرد هدف مباحث آن بر این فرضیه استوار است که کارکرد مذاهب در مرحله ظهور و تاسیس همان نیست که در ادوار بعد از آنها سر میزند. چون مذهب پدیده ای تاریخی است در ادوار مختلف زیر تاثیر عوامل اجتماعی، فرهنگی و سیاسی هر عصر و جامعه کارکردهای مختلف پیدا میکند. مذاهب وحیانی همه در بدو تاسیس و محرک فعالیت نیروی شعور و تعقل در مردم و رهایی از همه انواع قیود و وابستگی برای نیل به آزادی و خودآگاهی بوده اند. به همین خاطر نزد توده ها و وجدان آدمیان مقبولیت پیدا میکند. همین ویژگی باعث میشود که به تدریج از سوی طبقات قدرتهای مسلط و ذی نفوذ به صورت ابزاری برای فریب توده و یا بهره کشی و تسلط بر آنها به کار روند و حقیقت آنها در زیر قشری از خرافه ها و آگاهی های کاذب و تفسیرهای سودجویانه مخفی گردد.

ایران نا امنی و بی ثباتی پایدار

مجموعه چند مقاله درباره موانع توسعه و تکامل اجتماعی ایران با راجاع به شواهدی برآمده از تاریخ است. در آن میان به عامل نا امنی و بی ثباتی در ایجاد وقفه در روند توسعه و پدید امدن دوره ای فترت و شرایط انحاطاط اهمیت محدودی داده شده است. در ایم مقالات به بعضی از مهمترین عوامل نا امنی و بی ثباتی اشاره شده است.

وحی، دانش رهایی بخش

از دیدگاه مولف کتاب، وحی به پیامبران پدیده ای الهی بشری و بیانگر مواجهه و تعامل خلاق میان شعور الهی و شعور خودآگاه آدمی است. وحی پاسخی است به بحرانهای هستی شناختی آدمیان در ادواری که راههای خروج مسدود و انسانها خود را در بن بست گرفتار میبینند و عجز اندیشه های مسلط بر دوران از هدایت و رهایی انسان ثابت شده است. فرآیند وحی شامل سه مرحله اصلی تجربه وحیانی، شکلگیری معرفت وحیانی و بیان این معرفت در قالب کلام بشری است. در مرحله نخست معانی وحیانی از منشا شعور الهی در پاسخ به پرسشهای انسان در قالب اشارات (کلام الهی) در برابر شعور پیامبر ظاهر میشود و او میکوشد تا آنها را فهم کند. در مرحله دوم پیامبر فهم خود را از آن اشارات (کلام الهی) طی یک فرایند آفرینشی و الهامی در قالب زبان بشری متعین میکند و بدین تریتب کلام قرآنی پدید می آید. مزمون اصلی آموزه های وحیانی کمک به رهایی انسانها از همه قیود و وابستگی ها، تحقق آزادی، استقلال و فردانیت فرد و ترغیب به اندیشیدن و رساندن آنان به خودآگاهی و قرار دادن در یک رابطه مهر آمیز، برابر، انسانی، همدلانه و عقلانی با یکدیگر است. وحی مروج نوعی عقلانیت انتقادی معطوف به هر دو وجه توصیفی و هنجاری واقعیت است. کلام قرآنی دست کم از سه بخش 1- آموزه های وحیانی (دین) 2- معرفتهای کمک آموزشی اخذ شده از تاریخ و فرهنگ قوم و 3- برخی و احکام و مقررات شریعت تشکیل شده است.

دو اصل از سوسیالیسم مردم ایران

در این رساله بر دو ویژگی یا دو عامل ضرورت برای تحقق عدالت اجتماعی تاکید شده است. اول آزادی و دموکراسی و این که میان عدالت اجتماعی و آزادی و دموکراسی تلازم وجود دارد. به طوری که یکی بدون دیگری تحقق پذیر نیست و دوم اینکه عمل جمعی در راستای تحقق تدریجی مناسبات سوسیالیستی در جامعه اگر با پایبندی کارگزاران (رهبران و توده ها) به اصول و ارزشهای اخلاقی همراه نباشد، به نتیجه مطلوب نمیرسد.

گل سرخ توحید

یک تحلیل تاریخی از چگونگی آغاز بعثت پیامبر و ظهور اسلام است؛ این که چگونه یک ماموریت الهی با ممد گرفتن از توانایی عقلی و عملی انسانها و در چارچوب سنتها و قواعد حاکم بر تحولات اجتماعی و روابط میان پدیده ها به انجام میرسد. چگونه شعور الهی دست در دست شعور آدمی، فرایند رهایی انسان را یک گام بلند به جلو میبرد. (در 4 مجلد)

فلسفه تاریخ از دیدگاه قرآن

از نگاه قرآن تغییرات اجتماعی نه بوالهوسانه و نه از سر تصادف نه جبری و یا مطلقاً اراده گرایانه و صرفا ناشی از تصمیمات شخصیتها و افراد، بلکه آمیزه ای از تمایل مقاومت ناپذیر آدمی برای نیل به آزادی و خودآگاهی (اقدامات ارادی و هدفمند در راستای رهایی) از یک سو و ضرورتهای ناشی از تغییرات قاعده مند امور است.

در این کتاب دیدگاههای تاریخی قرآن از منظر فلسفه تاریخ بررسی شده است.

 

چرا انسان مسئول و متهعد است

این کتاب به کاوش در عمیقترین ریشه های درونی و ضرورتهای وجودی مسئولیت آدمی نسبت به خود و جهان پیرامون خویش میپردازد.